con13ในระหว่างที่คณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญกำลังดำเนินการยกร่างรัฐธรรมนูญอย่างคร่ำเคร่ง เพื่อให้ทันเสนอต่อสภาปฏิรูปแห่งชาติ (สปช.) อยู่ในขณะนี้ พลเมืองผู้มีความตื่นตัวทางการเมืองย่อมต้องให้ความสนใจติดตามความเป็นไปต่าง ๆ อย่างใกล้ชิด และผู้หญิงในฐานะประชากรกว่าครึ่งหนึ่งของประเทศก็ได้จับจ้องมองดูความเปลี่ยนแปลงที่จะเกิดขึ้นในกฎหมายสูงสุดฉบับใหม่อย่างมิให้คลาดสายตา ขบวนผู้หญิงปฏิรูปประเทศไทย (WeMove) สำนักงานคณะกรรมการปฏิรูปกฎหมาย โดยการสนับสนุนขององค์การเพื่อการส่งเสริมความเสมอภาคระหว่างเพศ และเพิ่มพลังของผู้หญิงแห่งสหประชาชาติ (UN Women) ได้ร่วมกันจัดเวที เสียงผู้หญิงต่อร่างรัฐธรรมนูญใหม่ โดยเชิญเครือข่ายสตรีจาก 5ภูมิภาค (ภาคกลาง ภาคเหนือ ภาคใต้ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และกลุ่มสตรีจากจังหวัดชายแดนใต้) ร่วมกันพิจารณารัฐธรรมนูญรายมาตรา เมื่อวันที่ 27-28 มิถุนายน ที่ผ่านมา

ผลจากการประชุมตลอดสองวัน พอจะสรุปได้ว่า ขบวนผู้หญิงปฏิรูปประเทศไทย และเครือข่ายสตรีทั้งห้าภูมิภาค มีความห่วงไยต่อประเด็นในรัฐธรรมนูญ 2 กลุ่มใหญ่ กล่าวคือ กลุ่มแรกเป็นประเด็นที่เกี่ยวข้องกับเรื่องความเสมอภาคระหว่างเพศโดยตรง ส่วนกลุ่มที่สองเป็นประเด็นที่เกี่ยวข้องกับสิทธิพลเมือง สิทธิการมีส่วนร่วมกับรัฐและชุมชนในการปกป้องดูแลสิ่งแวดล้อม องค์กรอิสระคุ้มครองผู้บริโภค

กลุ่มแรกซึ่งเป็นประเด็นที่เกี่ยวข้องกับเรื่องความเสมอภาคระหว่างเพศนั้น ขบวนผู้หญิงฯต้องการให้ระบุในมาตรา 34 ว่า ชาย หญิง และบุคคลทุกเพศสภาพ มีสิทธิและเสรีภาพเท่าเทียมกัน  ในมาตรา 44 ที่เกี่ยวกับสิทธิในกระบวนการยุติธรรม เสนอให้ระบุใน (2) เพิ่มเติมว่า “และย่อมมีสิทธิได้รับการปฏิบัติที่เหมาะสมในคดีที่เกี่ยวกับการถูกล่วงละเมิดทางเพศ ความรุนแรงเพราะเหตุแห่งเพศ ตลอดจนป้องกันแก้ไขเยียวยาปัญหาความรุนแรงในครอบครัว โดยการดำเนินกระบวนพิจารณาคดีต้องให้ผู้กระทำผิดหรือจำเลยมีหน้าที่พิสูจน์ความบริสุทธิ์ของตนเอง”  ในส่วนของสิทธิพลเมือง มาตรา 46 ให้ระบุว่า ครอบครัวทุกรูปแบบ  ในมาตรา 62 ที่เกี่ยวกับสิทธิเสนอเรื่องราวร้องทุกข์และ การกำหนดยุทธศาสตร์ชาติ รวมถึงการตรากฎหมายและการออกกฎที่อาจมีผลกระทบต่อส่วนได้เสียสำคัญของประชาชนให้รัฐจัดให้มีกระบวนการรับฟังความคิดเห็นของประชาชน ให้เพิ่มหนึ่งวรรคที่ระบุว่า “การมีส่วนร่วมของพลเมืองตามมาตรานี้ต้องมีสัดส่วนของหญิงและชายที่ใกล้เคียงกัน” เช่นเดียวกับในมาตรา 65 ซึ่งเกี่ยวกับการมีส่วนร่วมทางการเมือง ก็จะต้องกระทำ โดยการม